کاوشی در گنجینه کتابخانه ملی ایران | شماره ۵۴
معرفی کتاب «مسیح در شب قدر»؛ روایت دیدار رهبر شهید با خانواده شهدای مسیحی ایران
کتاب «مسیح در شب قدر» با روایتی داستانی و مستند از دیدارهای آیتالله خامنهای با خانواده شهدای ارمنی و آشوری در فاصله سالهای ۱۳۶۳ تا ۱۳۹۴، بخشی از زندگی و خاطرات شهدای مسیحی ایران و جلوههایی از همزیستی پیروان ادیان الهی را بازگو میکند.
به گزارش روابطعمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، رویداد «کاوشی در گنجینه کتابخانه ملی ایران» با هدف معرفی آثار ارزشمند، کمیاب و کمترشناختهشده موجود در مخازن کتابخانه ملی ایران طراحی شده است. در هر شماره از این مجموعه، یکی از منابع برجسته گنجینه معرفی و ویژگیهای تاریخی، محتوایی و پژوهشی آن برای مخاطبان تشریح میشود.
پنجاهوچهارمین شماره این مجموعه به معرفی کتاب Christ in the Night of Glory، ترجمه انگلیسی کتاب «مسیح در شب قدر»، اختصاص دارد. این اثر با عنوان کامل Christ in the Night of Glory: The Story of Supreme Leader’s Presence at the Homes of Armenian and Assyrian Martyrs in the Years 1984 to 2015 در سال ۲۰۱۶، زیر نظر پروفسور فضلالله نیکآیین ترجمه و از سوی مؤسسه جهادی در قم منتشر شده است.
با توجه به جایگاه خانوادههای شهدا و ضرورت تکریم و توجه به آنان، آیتالله خامنهای از سالهای آغازین جنگ تحمیلی، دیدار با خانواده شهدا را مورد توجه قرار دادند و از سال ۱۳۶۳، برنامهای منظم برای حضور در منازل شهدا، گفتوگوی صمیمانه و ابراز محبت به خانوادههای آنان آغاز کردند.
کتاب «مسیح در شب قدر» دومین عنوان از مجموعه «خورشید در مهبط ملائکهالله» است و روایتی داستانی و مستند از حضور آیتالله خامنهای در منازل خانوادههای شهدای مسیحی، ارمنی و آشوری ارائه میدهد. در کنار شرح این دیدارها، بخشهایی از زندگی، احوال و خاطرات این شهدا نیز بازگو شده است.
این کتاب در هشت فصل و ۲۵ بخش تدوین شده و با مقدمهای نسبتاً مفصل آغاز میشود. زندگی حضرت مسیح(ع)، پیوندها و اشتراکات میان اسلام و مسیحیت و مناسبات جمهوری اسلامی ایران با مسیحیان و دیگر اقلیتهای مذهبی، از جمله موضوعاتی است که در مقدمه اثر بررسی شده است.
دیدارهای روایتشده در کتاب، اغلب در ایام میلاد حضرت مسیح(ع) و بدون تشریفات معمول انجام شدهاند. خانوادههای شهدا تا دقایقی پیش از ورود مهمان، از هویت او اطلاعی نداشتند و با مشاهده آیتالله خامنهای به استقبال ایشان میرفتند. گفتوگو با اعضای خانواده، شنیدن سخنان و خاطرات آنان و حضور صمیمانه در فضای خانه، بخش اصلی روایتهای کتاب را تشکیل میدهد.
تصاویر رنگی حضور آیتالله خامنهای در منازل خانوادههای شهدای مسیحی و همچنین عکسهایی از این شهدا در بخشهای مختلف کتاب منتشر شده و روایتهای مکتوب را تکمیل کرده است.
در پایان متن فارسی کتاب، فهرستی از شهدای مسیحی، ارمنی و آشوری، همراه با عکس، تاریخ تولد، تاریخ شهادت و محل شهادت آنان درج شده است. انتشار این اطلاعات، کتاب را به اثری مرجعگونه درباره شهدای مسیحی ایران تبدیل کرده است.
این اثر همچنین دارای شش پیوست از بیانات و مکتوبات آیتالله خامنهای است که در آنها به موضوعات مرتبط با کتاب یا مطالب بیانشده در دیدارهای ایشان با خانوادههای شهدای مسیحی پرداخته شده است.
کتاب «مسیح در شب قدر» از چند جهت قابل توجه است. نخست آنکه ۳۰ شهید مسیحی ایران را که در جریان جنگ تحمیلی به شهادت رسیدهاند، معرفی میکند. در این کتاب، اطلاعاتی از زندگی شهدایی ارائه شده که پیش از انتشار اثر، تنها مطالب محدودی درباره آنان در دسترس بود. از میان ۳۰ شهید معرفیشده در کتاب، ۲۱ نفر از شهدای ارمنی هستند.
وجه دیگر اهمیت کتاب، بازتاب دیدار و تکریم خانوادههای شهدای مسیحی از سوی عالیترین مقام رسمی و مذهبی کشور است. روایتهای کتاب نشان میدهد که در دیدار با خانواده شهدا، تفاوتی میان شهدای مسلمان و مسیحی در نظر گرفته نشده و خانوادههای شهدای مسیحی نیز همچون خانوادههای دیگر شهدا مورد توجه و تفقد قرار گرفتهاند. واکنش و گفتوگوی خانوادههای مسیحی در جریان این دیدارها نیز از بخشهای قابل توجه اثر است.
این کتاب همچنین نمونهای عینی از همزیستی مسالمتآمیز پیروان اسلام و مسیحیت در ایران ارائه میدهد و بخشی از اشتراکات این دو دین آسمانی را بازتاب میدهد. از بخشهای خواندنی اثر، گفتوگوهایی است که در آنها دیدگاه مسلمانان درباره حضرت مسیح(ع) و حضرت مریم(س) برای خانوادههای مسیحی بیان شده است.
متن فارسی کتاب «مسیح در شب قدر» با شماره مدرک ۳۸۷۶۸۲۶ و ترجمه انگلیسی آن با شماره مدرک ۴۱۷۹۹۳۷ در مخازن کتابخانه ملی ایران نگهداری میشود و در اختیار پژوهشگران قرار دارد.
گفتنی است، بخشهایی از ترجمه انگلیسی این کتاب در قالب فایل پیدیاف، در پیوست این خبر قرار گرفته و برای مشاهده مخاطبان در دسترس است.