تاریخ انقلاب اسلامی «در قاب یک سند»
ثبت حضور گسترده زنان تهران در تظاهرات عید فطر ۱۳۵۷
سیویکمین شماره رویداد «در قاب یک سند» از گنجینه آرشیو ملی ایران به بازنمایی حضور فعال زنان تهران در کنار مردان در تظاهرات روز عید فطر ۱۳۵۷ میپردازد.
به گزارش روابطعمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، رویداد «در قاب یک سند» با هدف معرفی و بازشناسی اسناد مهم و گاه مغفولمانده گنجینه آرشیوی سازمان طراحی شده و در هر نوبت، یکی از اسناد تاریخی، فرهنگی، اجتماعی یا سیاسی موجود در آرشیو ملی را مورد توجه قرار میدهد. سیویکمین شماره این مجموعه به عکسی با عنوان «حضور گسترده زنان تهران در تظاهرات علیه رژیم پهلوی در تاریخ ۱۳ شهریور ۱۳۵۷، مصادف با روز عید فطر» اختصاص یافته است.
بر اساس این گزارش، رمضان سال ۱۳۵۷ با حضور گسترده مردم در مساجد و طرح علنی انتقادها از رژیم پهلوی، به دورهای متفاوت در روند مبارزات انقلابی تبدیل شد. در همین بستر، مراسم عید فطر آن سال به ابتکار محمد مفتح و دیگر مبارزان در تپههای قیطریه برگزار شد. این رویداد بهعنوان نقطه عطفی در تاریخ انقلاب اسلامی شناخته میشود.
انتخاب عید فطر برای برگزاری نماز و سپس راهپیمایی، بیانگر پیوند عمیق باورهای دینی با مبارزه سیاسی مردم علیه نظام شاهنشاهی بود. یکی از ویژگیهای برجسته این راهپیمایی، حضور فعال و گسترده زنان در کنار مردان است؛ حضوری که با نظم و آگاهی، بُعد مردمی و دینی حرکت انقلاب را تقویت کرد و نقش مؤثری در گسترش دامنه اجتماعی نهضت داشت.
این سند تصویری، نارضایتی عمیق اقشار مختلف جامعه از سیاستهای فرهنگی، سیاسی و اقتصادی رژیم پهلوی را بازتاب میدهد و نشان میدهد که انقلاب اسلامی حرکتی فراگیر و اجتماعی بوده است. تظاهرات عید فطر ۱۳۵۷ همچنین بهعنوان آغاز مرحلهای تازه از راهپیماییهای گسترده مردمی ارزیابی میشود که با افزایش آگاهی سیاسی و انسجام اجتماعی، زمینه تداوم اعتراضات سراسری و تسریع روند پیروزی انقلاب اسلامی را فراهم ساخت.
گفتنی است این سند با شماره رکورد ۴۹۲۴۲۳۱ در آرشیو ملی ایران نگهداری میشود.