سال سرمایه‌گذاری برای تولید

تاریخ: 24 خرداد 1405

هشتمین آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطی

 

 


 

تجلیل از استاد سید جلال‌الدین محدث ارموی (1386: تهران) 

حفظ، احیا و معرفی میراث مکتوب اسلامی- ایرانی، یکی از مولفه‌های موثر تقویت حافظه ملی و افزایش خودآگاهی جمعی نسبت به سهمی است که ما ایرانیان در مجموعه میراث تمدن بشری داشته‌ایم. این تلاش، به نوبه خود، حامی پیامی به نسل‌های آینده نیز هست که اگر تحقق چنان پیشینه فخیمی ممکن شد، آینده‌ای درخشان نیز می‌تواند پدید آید. این آئین‌ها همزمان با سالروز ولادت مبارک حضرت رضا (ع) به ذکر جمیل و بزرگداشت شخصیت علمی و میراث پژوهشی یکی از نمونه‌های اخلاص ایمانی و مجاهدت علمی، استاد فقید مرحوم میر جلال‌الدین محدث ارموی است. دانشمندی که- به فرموده استاد فرزانه احمد مهدوی دامغانی دامت افاضاته- "قطعا و علی‌الاطلاق در چهار دهه بیست تا شصت قمری شمسی حاضر، احدی از طبقه فضلای درس خوانده در حوزه‌های علمیه شیدالله ارکانها، که در غیر لباس روحانی بوده‌اند، در مقام خدمتگزاری و نشر معارف و آثار فرهنگی شیعه اثنا عشری، چون او بذل همت و صرف وقت و جد و جهد نفرموده است".
 

شخصیت ویژه آیین

سیدجلال‌الدین محدث ارموی فرزند میرقاسم در سال 1283 شمسی در ارومیه به دنیا آمد. تحصیلات مقدماتی، ادبیات و عربی را در زادگاه در محضر اساتیدی چون شیخ علی ولدیانی فرا گرفت. در جوانی، آیت‌الله سید حسن باغی او را به لقب « محدث » ملقب ساخت. پس از آن، چهار سال از حوزه علوم اسلامی مشهد مقدس بهره برد. پس از گذراندن دوره‌های دانشگاهی در سال 1342 شمسی در رشته علوم منقول از دانشکده  الهیات تهران دکترا گرفت. علّامه اجازات علمی متعددی از جمله اجازه‌ای از شیخ آقا بزرگ تهرانی  و از شیخ محمد علی دزفولی دریافت کرد. سراسر عمر این دانشمند بزرگ به تصحیح وتألیف متون گذشت. و بیش از 72 رساله وکتاب از آثار با ارزش و مآخذ مهم اسلامی شیعی، ادبی وتاریخی را تصحیح کرد و مقدمات و تعلیقات مبسوطی بر این آثار نوشت. سرانجام در نیمه شب 5 آبان 1358 شمسی مطابق 5 ذیحجه سال 1399 هجری قمری به رحمت ایزدی پیوست و در جوار آرامگاه ابوالفتوح رازی آرام یافت. 

 

کتاب « النّقض » شیخ عبدالجلیل قزوینی رازی، از مهمترین کتب کلامی و تاریخی و جغرافیایی مربوط به شیعه در قرن ششم هجری، از جمله کتاب‌هایی است که استاد تصحیح کرد. این کتاب یک بار در سال 1331 شمسی چاپ شد. مقدمه عالمانه استاد و فهرست آن دو سال بعد چاپ شد، اما به دلیل اهمیتی که این کتاب داشت، استاد تا سالهای آخر عمر بر روی آن کار کرد و عاقبت درسال 1357 آن را در یک جلد به همراه دو جلد تعلیقات مفصل و ارزشمند منتشرکرد. همچنین تصحیح کتاب « الایضاح » تالیف فضل‌بن‌شاذان متوفی به سال 260 هجری قمری از قدیمی‌ترین کتابهایی که هویت و شخصیت شیعه را از نظر تفکر و اندیشه عقلی اثبات می‌کند و تصحیح کتاب « الغارات » تالیف ابواسحاق ابراهیم بن محمد ثقفی کوفی متوفی به سال 283 هجری قمری از آثار بی‌نظیر استاد است‌. در میان آثار پر‌شمار استاد 9 جلد به صورت دست نوشته باقی است، از جمله شرح دعای ندبه به نام « کشف الکربه فی شرح دعاالنّدبه » که نتیجه شصت سال کار آن علامه است. او به دعای ندبه عشق فراوانی داشت واز جوانی خود به آن دعا اهتمام می‌ورزید. 

 

بی‌تردید استاد یکی از پیشگامان در امر تصحیح متون در دوران حاضر است و خدمات ارزنده این دانشمند والا مقام به علم و ادب و احیای متون گرانقدر دینی و شیعی نام وی را جاودانه کرده است. علّامه محدث علاوه بر تدریس در دانشگاه تهران و ریاست بخش نسخ خطی کتابخانه ملّی ایران، در سال‌های 1357-1352 شمسی در مرکز باستان‌شناسی ایران  به عنوان رئیس بخش متون و آثار مدون به هدایت پژوهش‌های این قسمت اهتمام داشته‌اند.

 

برگزیدگان

 

ردیف گروه رتبه اسامی افراد آثار
۱ اهدای نسخ خطی برگزیده دکتر محمود فاضل یزدی مطلق  
۲ شایسته تقدیر ابوالفضل فاضلیان    
۳ فهرست‌‌‌نویسی شایسته تقدیر سیدجعفر حسینی اشکوری فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مدرسه بازار اصفهان
۴ دین شایسته تقدیر دکتر عارف نوشاهی ارشاد
۵ ادبیات فارسی برگزیده دکتر علی رواقی تکمله الاصناف
 
سیده زلیخا عظیمی
۶ شایسته تقدیر دکتر فاطمه علاقه تذکره‌الشعراء دولتشاه سمرقندی
۷  مقاله شایسته تقدیر جواد بشری مجموعه لطافت و منظومه ظرافت[معرفی جنگ محمود شاه نقیب] (نسخه‌پژوهی)
۸ محمد کاظم رحمتی بازیابی متون کهن امامی در آثار شیخ صدوق (مجله حدیث اندیشه)
۹ فلسفه و حکمت برگزیده دکتر نجفقلی حبیبی رسائل الشجره‌الالهیه
۱۰ شایسته تقدیر دکتر احد فرامرز قراملکی دوازده رساله در پارادوکس دروغگو
 
 طیبه عارف نیا
۱۱ تاریخ علم شایسته تقدیر امیرحسین پورجوادی نسیم طرب
۱۲ تاریخ شایسته تقدیر نادره جلالی مسخر البلاد
۱۳ پایان‌نامه‌ها برگزیده دکتر صفیه مرادخانی فرهنگ مؤید الفضلا
۱۴ شایسته تقدیر علیرضا ناصری مالوانی امکان‌سنجی حفاظت و نگهداری نسخ خطی در کتابخانه‌های ملی، مرکزی دانشگاه تهران، مرعشی نجفی، آستان قدس رضوی و ملک با طرح دیجیتالی کردن این نسخ
۱۵ نسخه‌شناسی مقاله عمادالدین شیخ الحکمایی مهرهای سفینه تبریز (نامه بهارستان)
 
شایسته تقدیر
۱۶ کتابداری نسخ خطی برگزیده فریبا افکاری دانشگاه تهران
۱۷ شایسته تقدیر محمدرضا فاضل هاشمی کتابخانه آستان قدس رضوی
۱۸ آثار تلویزیونی برگزیده محمد شعشعی (شبکه ۴ سیما) مجموعه اختران با ساختار مستند درباره زندگی دکتر علینقی منزوی
۱۹ شایسته تقدیر حجت‌الاسلام و گنجینه آثار به تهیه‌کنندگی مجمع فرهنگی بلال
 
 المسلمین حاج آقا ادیب یزدی
۲۰ آثار رادیویی برگزیده حمیدرضا پور علی محمد (شبکه رادیویی گفتگو) کتابخانه امپراطور و هفت دلیل ارپینیوس
۲۱ نشریات برگزیده حمید ملکیان مرمت پژوهش (اشیاء فرهنگی و بناهای تاریخی)
۲۲ شایسته تقدیر علی اصغر شیرازی نگره
۲۳ مرمت برگزیده احمد طالبان کتابخانه آستان قدس رضوی
۲۴ شایسته تقدیر حمیدرضا قبادی کتابخانه مجلس شورای اسلامی
۲۵ ناشران برگزیده دکتر محمود یوسف ثانی انتشارات انجمن حکمت و فلسفه
۲۶ شایسته تقدیر دکتر محمدعلی چلونگر مرکز اصفهان شناسی و خانه ملل
۲۷ مجموعه ها برگزیده ابوالفضل حافظیان بابلی نسخه‌پژوهی

 

 

سخنرانان

  1. دکتر احمد جلالی: مشاور فرهنگی رئیس مجلس و رئیس کتابخانه موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی
  2. استاد عبدالحسین حائری
  3. دکتر سید محمد دبیرسیاقی
  4. ترجمه پیام دکتر محفوظ
  5. میر هاشم محدث
  6. دکتر غلامعلی حداد: رئیس مجلس شورای اسلامی
  7. دکتر علی اشرف صادقی: دبیر علمی
 

گزارش دبیرخانه

دبیرخانه حامیان نسخ خطی از اردیبهشت ماه سال 1386 و پس از گردآوری آثار، کار اجرایی و داوری و بررسی عملکرد ناشران و نشریاتی که در چاپ آثار و مقالات نسخ خطی، فعال بودند شروع کرد. شبکه چهار سیما، شبکه رادیویی گفتگو، خانه کتاب و بنیاد ریحانه‌الرسول یزد را در برگزاری هرچه با شکوه‌تر این همایش مشارکت داشتند.

425 اثر اعم از کتاب، رساله، پایان‌نامه و مقاله شامل 96 جلد کتاب 8 عنوان پایان‌نامه 84 رساله و 237 عنوان مقاله در این آیین داوری گردید.

 

انتشارات

    •  هدیه بهارستان به زنده یاد استاد سیدجلال‌الدین محدّث ارموی، احیاگر میراث مکتوب شیعی: به کوشش عبدالحسین طالعی. تهران: کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی: خانه کتاب، 1386.
    • پیام بهارستان: ویژه‌نامه هشتمین آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطی. سال هفتم، شماره 78، آذر 1389.
    • کتاب ماه کلیات: ویژه‌نامه حامیان نسخ خطی. سال دهم، شماره یازدهم (پیاپی 119)، آبان 

 

 

 
×
عبارت خود را درج و جهت جستجو "Enter" را بفشارید
تنظیمات قالب